Comunicáu sobro’l casu de Catuxa Bermeyu

Énte la reiteración, nel aniciu d’esti cursu 2004-2005, de pergraves problemes d’escolarización del asturianu con casos tan llamentables como’l de l’alumna Catuxa Bermeyu nel IES “Monte Naranco” d’Uviéu, l’Academia de la Llingua Asturiana quixer afitar lo que vien darréu:

  1. El drechu a recibir clases de Llingua Asturiana nel propiu centru d’adscripción encóntase nel mesmu drechu constitucional a la igualdá y a la educación, amás de nes disposiciones llegales calteníes na Llei d’Usu del Asturianu, aprobada pola Xunta Xeneral del Principáu d’Asturies de 1998. Poro, esta esixencia ye irrenunciable y nun pue tar, de nengún mou, suxeta a negociación.
  2. Cualquier otra posibilidá, incluyida la del cambiu de centru d’un alumnu/a pola mor d’escoyer llibremente la enseñanza de Llingua Asturiana constitúi, cenciellamente, un casu de segregación, inalmisible nuna sociedá democrática y más cuando de lo que se trata ye del drechu a la escolarización de la llingua propia del país.
  3. L’Academia ye sabedora d’otros incumplimientos de la llegalidá vixente no que cinca a la escolarización del asturianu na Educación Secundaria, sobro too no que se refier a la falta de profesoráu nos centros. Y ello ensin que l’alministración educativa tome determín efeutivu pa iguar la situación.

Nesti sen, la institución académica tien intención de treslladar a les autoridaes educatives del Principáu la so esmolición por unos fechos tan llaceriosos, xunto cola petición d’una igua inmediata de los mesmos. Entiende sicasí l’Academia qu’esta problemática socio educativa namái tien un arreglu posible: la reconocencia d’oficialidá pal idioma d’Asturies. Afondando no anterior, l’Academia de la Llingua Asturiana dará bien llueu a conocer a la opinión pública cuál ye’l so asitiamientu no que cinca al tratamientu que la oficialidá habría tener nel Estatutu d’Autonomía y nes lleis qu’habríen desendolcar ésti.

Acuerdu del profesoráu de llingua asturiana de tolos niveles educativos

Nel día de güei, miércoles 19 de xunu, l’Academia de la Llingua Asturiana y los sindicatos CC.OO-ENSEÑANZA, FETE-UXT y SUATEA caltuvieron con enseñantes de Llingua Asturiana de tolos niveles educativos una xunta informativa. Darréu d’ella, y tres un fondu debate sobro la llamentable y penosa situación pela qu’altraviesa la enseñanza de la LLINGUA ASTURIANA, tolos asistentes apautáronse no que sigue darréu:

  1. Emplegar siempre la denomación LLINGUA ASTURIANA pa la estaya d’enseñanza qu’imparten, al marxe de les instrucciones que puean llegar de la Conseyería d’Educación y Cultura.
  2. Facer una pancarta col lema “ESTI CENTRU IMPARTE LLINGUA ASTURIANA” que se colocará na fachada de cada centru educativu.
  3. Dedicar en toles clases les últimes sesiones del cursu a un homenax a la LLINGUA ASTURIANA, con un centru d’interés tituláu Qué ye pa nós la llingua asturiana.
    Esti mesmu homenax repitiráse nos entamos del cursu 2002-2003.
  4. Facer llegar al Gobiernu del Principáu d’Asturies un documentu onde s’esixa que s’espublicen darréu los currículos de LLINGUA ASTURIANA Y LLITERATURA tal como los ellaboró la Comisión Redautora y los afitó’l Conseyu Escolar d’Asturies.
  5. Tresmitir al Gobiernu del Principáu per tolos medios al so algame’l refugu total a la nueva denomación de los currículos de LLINGUA ASTURIANA Y LLITERATURA.
  6. Entamar a lo llargo de los meses de setiembre y ochobre xuntes informatives per toa Asturies con APAs y profesores pa esplicar la situación de la LLINGUA ASTURIANA.
  7. Emplegar sistemáticamente la LLINGUA ASTURIANA en tou tipu d’escritos alministrativos, y mui en particular en tolos aspeutos que cinquen a cuestiones específiques rellacionaes cola enseñanza de la materia LLINGUA ASTURIANA.
  8. Esixir a los Centros de Profesores y Recursos la impartición de tou tipu de cursos y actividaes de formación rellacionaos cola Llingua Asturiana y la so Lliteratura, dientro de los Planes de Formación del Profesoráu del Principáu d’Asturies.
  9. Esixir a los Equipos d’Orientación Educativa qu’axusten les encuestes de valoración del alumnáu a la situación llingüística d’Asturies pa que los resultaos algamaos se correspuendan cola realidá.
  10. Entamar una campaña de movilización hasta que se corrixa la denomación “Llingua tradicional: bable/asturianu” pola de LLINGUA ASTURIANA Y LLITERATURA.

Pa lo cabero, tolos asistentes apautaron concentrase na Conseyería d’Educación y Cultura pa facer entrega al sr. Conseyeru de les primeres firmes recoyíes en rellación col documentu del puntu 4.

Uviéu, 19 de xunu del añu 2003

La enseñanza de la llingua asturiana

L’Academia de la Llingua Asturiana, muérganu del Principáu d’Asturies, estudió’l martes 28 de mayu, en Xunta Estraordinaria, les posibilidaes de denuncia social énte la llamentable situación de la enseñanza de la Llingua na Educación Primaria y Secundaria, que ye responsabilidá esclusiva del Gobiernu del Principáu d’Asturies.

Convién nun escaecer qu’a les midíes del Conseyu d’Universidaes que suponen, ‘de facto’ la prohibición del estudiu de la Llingua Asturiana nel nivel universitariu, hai que xunir toa una llarga serie de cuestiones ensin solucionar per parte de l’alministración educativa del Principáu, como son: a) negación del Área de Llingua Asturiana en Primaria y Secundaria, b) falta de desarrollu llegal del apartáu de la Enseñanza de la Llei d’Usu del Asturianu, c) inesistencia del católogu de puestos de trabayu ya imposibilidá, darréu d’ello, de concursos de tresllaos por llingua asturiana, d) estatus d’optatividá (non de voluntariedá) en Secundaria, etc.

A tolo anterior, hai qu’amestar agora l’escandalosu remanamientu fechu dende la Conseyería d’Educación y Cultura (y responsabilidá direuta del so Conseyeru) de la propuesta curricular fecha pola comisión que diseñó los currículos de Primaria, Secundaria y Bachilleratu y que refrendó’l Conseyu Escolar d’Asturies. Asina y amás d’otros recortes dafechu inxustificables dende’l puntu de vista téunico-pedagóxicu, dende’l Gobiernu asturianu y con impunidá sangrina, acaba de camudase’l títulu de la materia, allugando LLINGUA TRADICIONAL: BABLE/ASTURIANU ellí onde la Comisión y el Conseyu Escolar d’Asturies afiten qu’habría apaecer como LLINGUA ASTURIANA.

L’Academia de la Llingua Asturiana entiende qu’esti facer constitúi una burlla que nun tien precedente, desque la denomación LLINGUA ASTURIANA ye la reconocida oficialmente pol Conveniu d’Escolarización firmáu ente’l MEC y el Principáu d’Asturies, pola Universidá d’Uviéu, pol mesmu Gobiernu del Principáu y polos organismos ya instituciones filolóxiques internacionales. Darréu d’ello, teniendo en cuenta qu’a l’Academia de la Llingua Asturiana se-y encamienta mirar polos drechos llingüísticos de los asturianos, y decatándose de la gravísima responsabilidá na que s’incurre, nesta Xunta Estraordinaria, l’Academia de la Llingua Asturiana apautóse por unanimidá no que sigue darréu:

  1. Esixir la dimisión inmediata del Conseyeru d’Educación y Cultura, D. Francisco Javier Fernández Vallina, como responsable primeru del remanamientu del testu de la propuesta curricular, qu’amuesa una vegada más la so política antiasturiana.
  2. Refugar toa collaboración nes actividaes conxuntes cola Conseyería d’Educación y Cultura del Principáu d’Asturies.
  3. Axuntase colos sindicatos d’enseñanza, partíos políticos, asociaciones culturales y ciudadanes pa informar de la posición de l’Academia de la Llingua Asturiana y encamenta-yos una actuación de conxuntu frente a la Conseyería d’Educación y Cultura.
  4. Caltener xuntes col profesoráu de Llingua Asturiana, encamentándolu nel sen de que nun reconozan la denomación Llingua tradicional: Bable/Asturianu, sinón que, a la escontra, sigan emplegando como hasta agora lo fixeron la denomación LLINGUA ASTURIANA. Amás d’ello, qu’espliquen al alumnáu y a les comunidaes educatives la situación.
  5. Denunciar nes asociaciones y foros internacionales de defensa de les llingües y los drechos humanos esta situación.
  6. Pidir y facilitar la visita a Asturies d’observadores internacionales, pa que conozan sobre’l terrén la violación que de los drechos llingüísticos más elementales de los ciudadanos y ciudadanes asturianos se tán dando ente nós.
  7. Ellaborar y espublizar un informe, n’inglés y n’asturianu, sobro la non reconocencia y represión de los drechos llingüísticos n’Asturies, informe que sedrá unviáu a toles entidaes y organismos nacionales ya internacionales colos que l’Academia de la Llingua Asturiana se rellaciona.
  8. Facer un llamamientu xeneralizáu a periodistes, escritores, editores, organizaciones sindicales, polítiques, culturales y ciudadanes de toa mena pa qu’empleguen sistemáticamente nos sos escritos al falar del idioma asturianu, la denomación LLINGUA ASTURIANA.

L’Academia de la Llingua Asturiana fai, amás, un llamáu dramáticu a tola sociedá pa que, nesti momentu críticu nel que l’antiasturianismu más xabaz intenta frayar la identidá coleutiva d’Asturies, se sepa responder serena, pero contundentemente col oxetu d’algamar, d’una vegada y definitivamente, la xusticia democrática que representa l’estatus d’oficialidá de la llingua hestórica del Pueblu Asturianu.

Uviéu, 28 de mayu de 2003
Academia de la Llingua Asturiana