Acuerdu del profesoráu de llingua asturiana de tolos niveles educativos

Nel día de güei, miércoles 19 de xunu, l’Academia de la Llingua Asturiana y los sindicatos CC.OO-ENSEÑANZA, FETE-UXT y SUATEA caltuvieron con enseñantes de Llingua Asturiana de tolos niveles educativos una xunta informativa. Darréu d’ella, y tres un fondu debate sobro la llamentable y penosa situación pela qu’altraviesa la enseñanza de la LLINGUA ASTURIANA, tolos asistentes apautáronse no que sigue darréu:

  1. Emplegar siempre la denomación LLINGUA ASTURIANA pa la estaya d’enseñanza qu’imparten, al marxe de les instrucciones que puean llegar de la Conseyería d’Educación y Cultura.
  2. Facer una pancarta col lema “ESTI CENTRU IMPARTE LLINGUA ASTURIANA” que se colocará na fachada de cada centru educativu.
  3. Dedicar en toles clases les últimes sesiones del cursu a un homenax a la LLINGUA ASTURIANA, con un centru d’interés tituláu Qué ye pa nós la llingua asturiana.
    Esti mesmu homenax repitiráse nos entamos del cursu 2002-2003.
  4. Facer llegar al Gobiernu del Principáu d’Asturies un documentu onde s’esixa que s’espublicen darréu los currículos de LLINGUA ASTURIANA Y LLITERATURA tal como los ellaboró la Comisión Redautora y los afitó’l Conseyu Escolar d’Asturies.
  5. Tresmitir al Gobiernu del Principáu per tolos medios al so algame’l refugu total a la nueva denomación de los currículos de LLINGUA ASTURIANA Y LLITERATURA.
  6. Entamar a lo llargo de los meses de setiembre y ochobre xuntes informatives per toa Asturies con APAs y profesores pa esplicar la situación de la LLINGUA ASTURIANA.
  7. Emplegar sistemáticamente la LLINGUA ASTURIANA en tou tipu d’escritos alministrativos, y mui en particular en tolos aspeutos que cinquen a cuestiones específiques rellacionaes cola enseñanza de la materia LLINGUA ASTURIANA.
  8. Esixir a los Centros de Profesores y Recursos la impartición de tou tipu de cursos y actividaes de formación rellacionaos cola Llingua Asturiana y la so Lliteratura, dientro de los Planes de Formación del Profesoráu del Principáu d’Asturies.
  9. Esixir a los Equipos d’Orientación Educativa qu’axusten les encuestes de valoración del alumnáu a la situación llingüística d’Asturies pa que los resultaos algamaos se correspuendan cola realidá.
  10. Entamar una campaña de movilización hasta que se corrixa la denomación “Llingua tradicional: bable/asturianu” pola de LLINGUA ASTURIANA Y LLITERATURA.

Pa lo cabero, tolos asistentes apautaron concentrase na Conseyería d’Educación y Cultura pa facer entrega al sr. Conseyeru de les primeres firmes recoyíes en rellación col documentu del puntu 4.

Uviéu, 19 de xunu del añu 2003

La enseñanza de la llingua asturiana

L’Academia de la Llingua Asturiana, muérganu del Principáu d’Asturies, estudió’l martes 28 de mayu, en Xunta Estraordinaria, les posibilidaes de denuncia social énte la llamentable situación de la enseñanza de la Llingua na Educación Primaria y Secundaria, que ye responsabilidá esclusiva del Gobiernu del Principáu d’Asturies.

Convién nun escaecer qu’a les midíes del Conseyu d’Universidaes que suponen, ‘de facto’ la prohibición del estudiu de la Llingua Asturiana nel nivel universitariu, hai que xunir toa una llarga serie de cuestiones ensin solucionar per parte de l’alministración educativa del Principáu, como son: a) negación del Área de Llingua Asturiana en Primaria y Secundaria, b) falta de desarrollu llegal del apartáu de la Enseñanza de la Llei d’Usu del Asturianu, c) inesistencia del católogu de puestos de trabayu ya imposibilidá, darréu d’ello, de concursos de tresllaos por llingua asturiana, d) estatus d’optatividá (non de voluntariedá) en Secundaria, etc.

A tolo anterior, hai qu’amestar agora l’escandalosu remanamientu fechu dende la Conseyería d’Educación y Cultura (y responsabilidá direuta del so Conseyeru) de la propuesta curricular fecha pola comisión que diseñó los currículos de Primaria, Secundaria y Bachilleratu y que refrendó’l Conseyu Escolar d’Asturies. Asina y amás d’otros recortes dafechu inxustificables dende’l puntu de vista téunico-pedagóxicu, dende’l Gobiernu asturianu y con impunidá sangrina, acaba de camudase’l títulu de la materia, allugando LLINGUA TRADICIONAL: BABLE/ASTURIANU ellí onde la Comisión y el Conseyu Escolar d’Asturies afiten qu’habría apaecer como LLINGUA ASTURIANA.

L’Academia de la Llingua Asturiana entiende qu’esti facer constitúi una burlla que nun tien precedente, desque la denomación LLINGUA ASTURIANA ye la reconocida oficialmente pol Conveniu d’Escolarización firmáu ente’l MEC y el Principáu d’Asturies, pola Universidá d’Uviéu, pol mesmu Gobiernu del Principáu y polos organismos ya instituciones filolóxiques internacionales. Darréu d’ello, teniendo en cuenta qu’a l’Academia de la Llingua Asturiana se-y encamienta mirar polos drechos llingüísticos de los asturianos, y decatándose de la gravísima responsabilidá na que s’incurre, nesta Xunta Estraordinaria, l’Academia de la Llingua Asturiana apautóse por unanimidá no que sigue darréu:

  1. Esixir la dimisión inmediata del Conseyeru d’Educación y Cultura, D. Francisco Javier Fernández Vallina, como responsable primeru del remanamientu del testu de la propuesta curricular, qu’amuesa una vegada más la so política antiasturiana.
  2. Refugar toa collaboración nes actividaes conxuntes cola Conseyería d’Educación y Cultura del Principáu d’Asturies.
  3. Axuntase colos sindicatos d’enseñanza, partíos políticos, asociaciones culturales y ciudadanes pa informar de la posición de l’Academia de la Llingua Asturiana y encamenta-yos una actuación de conxuntu frente a la Conseyería d’Educación y Cultura.
  4. Caltener xuntes col profesoráu de Llingua Asturiana, encamentándolu nel sen de que nun reconozan la denomación Llingua tradicional: Bable/Asturianu, sinón que, a la escontra, sigan emplegando como hasta agora lo fixeron la denomación LLINGUA ASTURIANA. Amás d’ello, qu’espliquen al alumnáu y a les comunidaes educatives la situación.
  5. Denunciar nes asociaciones y foros internacionales de defensa de les llingües y los drechos humanos esta situación.
  6. Pidir y facilitar la visita a Asturies d’observadores internacionales, pa que conozan sobre’l terrén la violación que de los drechos llingüísticos más elementales de los ciudadanos y ciudadanes asturianos se tán dando ente nós.
  7. Ellaborar y espublizar un informe, n’inglés y n’asturianu, sobro la non reconocencia y represión de los drechos llingüísticos n’Asturies, informe que sedrá unviáu a toles entidaes y organismos nacionales ya internacionales colos que l’Academia de la Llingua Asturiana se rellaciona.
  8. Facer un llamamientu xeneralizáu a periodistes, escritores, editores, organizaciones sindicales, polítiques, culturales y ciudadanes de toa mena pa qu’empleguen sistemáticamente nos sos escritos al falar del idioma asturianu, la denomación LLINGUA ASTURIANA.

L’Academia de la Llingua Asturiana fai, amás, un llamáu dramáticu a tola sociedá pa que, nesti momentu críticu nel que l’antiasturianismu más xabaz intenta frayar la identidá coleutiva d’Asturies, se sepa responder serena, pero contundentemente col oxetu d’algamar, d’una vegada y definitivamente, la xusticia democrática que representa l’estatus d’oficialidá de la llingua hestórica del Pueblu Asturianu.

Uviéu, 28 de mayu de 2003
Academia de la Llingua Asturiana

Resultáu de los Concursos de L’Academia de la Llingua Asturiana 2003

Actes de los Concursos d’Investigación

Aconceyáu’l Xuráu de los Concursos de Recoyida de Material Toponímico, Recoyida oral de léxicu asturianu y d’Investigación Llingüística que convoca l’Academia de la Llingua Asturiana correspondientes al añu 2003, formáu por Ana María Cano González como presidenta, José Luis García Arias como vocal y Corsino García Gutiérrez faciendo de secretariu, apáutase nos siguientes acuerdos:

  • Na estaya de Recoyida de Material Topónimico:
    1. Dar un accésit de 300 euros al trabayu tituláu Toponimia de la Parroquia de Carrio (Llaviana) presentáu por D. Xulio Llaneza Fernández.
    2. Dar un accésit de 150 euros al trabayu tituláu Toponimia de Santolaya de Vixil (Siero) presentáu por Dª Mª de las Nieves Otero Paraja y Dª Eva Fernández Blanco.
  • Na estaya de Recoyida oral de léxicu asturianu:
    1. Dexar ermu’l concursu.
  • Na estaya d’Investigación Llingüística:
    1. Dexar ermu’l concursu.

Aconceyáu’l Xuráu del Concursu d’investigación sobre lliteratura asturiana que convoca l’Academia de la Llingua Asturiana formáu por Miguel Ramos Corrada como presidente, Antonio Fernández Insuela como vocal, faciendo de secretariu Alfonso Martín Caso, apáutase nes siguientes resoluciones:

  • Premiar con 600 euros el trabayu tituláu Índiz Bibliográficu Xeneral de venti años de poesía en bable (1976-1996), presentáu por D. José Luis Campal Fernández.

Concursu de Recoyida de Material Lliterario Escrito

Aconceyáu’l Xuráu del Concursu de Recoyida de Material Lliterario Escrito que convoca l’Academia de la Llingua Asturiana, formáu por Ana María Cano González como presidenta, José Luis García Arias como vocal y Corsino García Gutiérrez faciendo de secretariu, apáutase nos siguientes acuerdos:

  1. Premiar con 600 euros el trabayu tituláu Francisco García Cuevas. El rapacín de Candás, presentáu por D. Xosé Nel Comba Paz.
  2. Dar un accésit de 300 euros al trabayu tituláu Poesía atropada de Cirino Hevia, presentáu por D. José Luis Campal Fernández.
  3. Dar un accésit de 150 euros al trabayu tituláu “Cancionines de Asturies” y poemes sueltos de Luis Aurelio Álvarez, presentáu por D. José Luis Campal Fernández.
  4. Dar un accésit de 150 euros al trabayu tituláu Florina y Falín en la llende, presentáu por D. José Luis Campal Fernández

Concursu de Recoyida de material lliterario oral

Aconceyáu’l Xuráu del Concursu de Recoyida de material lliterario oral que convoca l’Academia de la Llingua Asturiana formáu por Miguel Ramos Corrada como presidente, Antonio Fernández Insuela como vocal, faciendo de secretariu Alfonso Martín Caso, apáutase na siguiente resolución:

  • Premiar con 600 euros el trabayu tituláu Cousas que cuentan pol Cuartu los Val.les, presentáu por Dª Marta López Fernández.

Actes de los Concursos de Teatru y de Creación Lliteraria, premiu “Llorienzu Novo Mier”

Aconceyáu’l Xuráu del Concursu de Teatru y de Creación Lliteraria, premiu “Llorienzu Novo Mier” que convoca l’Academia de la Llingua Asturiana formáu por Xosé Bolado García como presidente, Mª Paz Fonticiella Gutiérrez como vocal, faciendo de secretariu Genaro Alonso Megido, apáutase nes siguientes resoluciones:

  • Concursu de Teatru
    1. Premiar con 600 euros el trabayu tituláu Por una desconocida del que son autores Dª María Azucena Álvarez García y D. Jorge Fernández García.
  • Creación Lliteraria, premiu “Llorienzu Novo Mier”
    1. Dexar ermu’l concursu.

Concursu de Llectures pa Rapazos

Aconceyáu’l Xuráu del Concursu de Llectures pa Rapazos que convoca l’Academia de la Llingua Asturiana correspondiente al añu 2003, formáu por D. Urbano Rodríguez Vázquez como presidente, D. Pablo Xuan Manzano Rodríguez como vocal faciendo de secretariu D. Xosé Ignaciu Fonseca Alonso, apáutase na siguiente resolución:

  • Premiar con 600 euros el trabayu tituláu Nora d’Allance del que ye autor D. Fermo Fernández Suárez.

Concursu de Curtios Cinematográficos

Aconceyáu’l Xuráu del Concursu de Curtios Cinematográficos que convoca l’Academia de la Llingua Asturiana correspondiente al añu 2003, formáu por Roberto González-Quevedo González como presidente, Xosé Bolado García como vocal, faciendo de secretariu Xosé Antón González Riaño, apáutase na siguiente resolución:

  • Dexar ermu’l concursu.

 

Uviéu, 16 de mayu de 2003
ACADEMIA DE LA LLINGUA ASTURIANA

Nota de Prensa: Llei del Principáu d’Asturies de Medios de Comunicación Social

En víspores d’aprobase na Xunta Xeneral la “Llei del Principáu d’Asturies de Medios de Comunicación Social”, l’Academia de la Llingua Asturiana quier manifestar lo que sigue darréu:

Na sociedá actual, tolos medios de comunicación, y especialmente la TV, son axentes importantes de socialización y de difusión de la cultura. Unos medios onde la llingua asturiana tuviere un llugar secundariu significaría perder una grandísima posibilidá pa la continuidá y normalización del asturianu y afondaría’l procesu de castellanización y de sustitución llingüística.

Persabiendo que, en bona midida, el futuru de la llingua asturiana xuégase nos medios de comunicación, n’Asturies, igual que n’otres Comunidaes billingües, ye preciso que los medios de comunicación y los servicios de radiodifusión y televisión del Ente Públicu de Comunicación del Principáu d’Asturies, sirvan, necesariamente, pa difundir la llingua y pa esparder el so usu en toles estayes de la vida social.

Darréu d’ello, y faciendo un llamamientu al exerciciu de les sos responsabilidaes, l’Academia de la Llingua Asturiana pide a los políticos asturianos que se garantice nesi Ente Públicu una presencia positiva y granible de la nuesa llingua.

Uviéu, 13 de marzu, 2003
Academia de la Llingua Asturiana